Uszkodzenie opony po wpadnięciu w dziurę jest jedną z najczęstszych przyczyn reklamacji zgłaszanych przez kierowców. Szczególnie wiele wątpliwości budzi sytuacja, gdy na boku opony pojawiają się dwa uszkodzenia lub dwa wybrzuszenia. Część użytkowników uważa wtedy, że skoro uszkodzenia występują w dwóch różnych miejscach, nie mogły powstać podczas jednego zdarzenia drogowego.

Tymczasem analiza konstrukcji współczesnych opon oraz mechaniki uderzenia pokazuje, że jednorazowe najechanie na głęboką dziurę przy większej prędkości może doprowadzić do uszkodzenia opony w kilku miejscach jednocześnie.

W artykule wyjaśniamy, jak powstają takie uszkodzenia, dlaczego pojawiają się wybrzuszenia na boku opony oraz kiedy uszkodzenie ma charakter eksploatacyjny, a nie produkcyjny.

Jak zbudowana jest opona samochodowa?

Aby zrozumieć mechanizm powstawania uszkodzeń, warto wiedzieć, że nowoczesna opona nie jest jedynie kawałkiem gumy.

Składa się między innymi z:

• bieżnika,
• warstw stalowego opasania,
• osnowy tekstylnej,
• stopki opony,
• boków opony,
• warstw wzmacniających.

Najważniejszym elementem odpowiadającym za wytrzymałość konstrukcji są kordy tworzące osnowę. To właśnie one utrzymują kształt opony podczas jazdy oraz przenoszą obciążenia pojazdu.

Jeżeli kordy zostaną uszkodzone, bok opony traci swoją wytrzymałość. W efekcie pod ciśnieniem powietrza pojawia się charakterystyczne wybrzuszenie.

Co dzieje się podczas wpadnięcia w dziurę?

Podczas normalnej jazdy opona stale się odkształca. Są to jednak odkształcenia przewidziane przez producenta.

Sytuacja wygląda zupełnie inaczej, gdy samochód z dużą prędkością wpada w głęboką wyrwę w nawierzchni.

W takim momencie:

1. Koło gwałtownie opada do wnętrza dziury.
2. Opona zostaje silnie spłaszczona.
3. Ciężar pojazdu działa punktowo na obręcz i bok opony.
4. Dochodzi do bardzo dużego przeciążenia konstrukcji.
5. Kordy mogą zostać zerwane lub uszkodzone.

Im niższy profil opony, tym mniejsza ilość gumy amortyzuje uderzenie i tym większe ryzyko uszkodzenia.

Wizualizacja uszkodzenia opony

Powyższa grafika przedstawia mechanizm powstawania uszkodzeń po gwałtownym najechaniu na głęboką nierówność drogową.

Widać na niej, że podczas silnego uderzenia obręcz może oddziaływać na konstrukcję opony w więcej niż jednym miejscu, powodując uszkodzenie boków opony oraz wewnętrznych warstw nośnych.

Czy jedno uderzenie może spowodować dwa uszkodzenia opony?

Tak.

Jest to zjawisko dobrze znane rzeczoznawcom motoryzacyjnym oraz producentom ogumienia.

Podczas gwałtownego uderzenia energia nie rozkłada się równomiernie. Opona ulega chwilowej deformacji, a obręcz może docisnąć jej konstrukcję do przeszkody w kilku punktach jednocześnie.

W zależności od:

• głębokości dziury,
• kąta najazdu,
• prędkości pojazdu,
• ciśnienia w ogumieniu,
• masy samochodu,

mogą powstać dwa lub nawet więcej lokalnych uszkodzeń kordów.

Dlatego obecność dwóch wybrzuszeń nie oznacza automatycznie dwóch oddzielnych zdarzeń drogowych.

Dlaczego uszkodzenia najczęściej pojawiają się na boku opony?

Bok opony jest najbardziej elastyczną częścią całej konstrukcji.

To właśnie on odpowiada za:

• tłumienie drgań,
• komfort jazdy,
• amortyzację nierówności.

Jednocześnie jest to element najbardziej podatny na uszkodzenia mechaniczne.

Podczas silnego uderzenia naprężenia koncentrują się właśnie w obszarze boku opony, gdzie dochodzi do:

• zerwania włókien osnowy,
• przecięcia kordów,
• lokalnego rozwarstwienia materiału,
• powstawania wybrzuszeń.

Wybrzuszenie na oponie – co oznacza?

Wybrzuszenie jest jednym z najpoważniejszych uszkodzeń eksploatacyjnych.

Powstaje wtedy, gdy uszkodzeniu ulegną elementy nośne znajdujące się pod warstwą gumy.

Na zewnątrz widoczna jest jedynie deformacja, natomiast wewnątrz konstrukcji doszło do trwałego osłabienia.

Najczęściej wybrzuszenie oznacza:

• zerwanie kordów,
• uszkodzenie osnowy,
• przeciążenie konstrukcji,
• skutki silnego uderzenia.

Czy można jeździć z wybrzuszeniem na oponie?

Nie.

Eksploatacja opony z wybrzuszeniem stwarza zagrożenie dla bezpieczeństwa.

Podczas dalszej jazdy może dojść do:

• powiększania uszkodzenia,
• utraty stabilności pojazdu,
• nagłego spadku ciśnienia,
• rozerwania opony.

Dlatego producenci ogumienia zalecają natychmiastową wymianę takiej opony.

Uszkodzenie eksploatacyjne czy wada fabryczna?

To jedno z najczęściej zadawanych pytań podczas procedur reklamacyjnych.

W przypadku uszkodzeń spowodowanych uderzeniem zazwyczaj stwierdza się:

• charakterystyczne deformacje boku,
• ślady przeciążenia,
• uszkodzenia kordów,
• lokalne uszkodzenia wynikające z działania siły zewnętrznej.

Takie przypadki kwalifikowane są zwykle jako uszkodzenia eksploatacyjne.

Wady produkcyjne mają natomiast zupełnie inny charakter i najczęściej nie są związane z punktowymi śladami uderzenia.

Jak zmniejszyć ryzyko uszkodzenia opony?

Choć nie da się całkowicie uniknąć wszystkich zagrożeń drogowych, warto przestrzegać kilku zasad:

Regularnie kontroluj ciśnienie

Zbyt niskie ciśnienie zwiększa ryzyko dobicia opony do obręczy.

Zachowaj ostrożność na uszkodzonych drogach

Im większa prędkość, tym większa energia uderzenia.

Uważaj na opony niskoprofilowe

Niski profil poprawia prowadzenie, ale ogranicza zdolność amortyzacji nierówności.

Sprawdzaj stan ogumienia po uderzeniu

Jeżeli po najechaniu na dziurę pojawiły się drgania, hałas lub zmiana zachowania pojazdu, należy niezwłocznie skontrolować koła.

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Czy dwa wybrzuszenia na oponie mogą powstać od jednej dziury?

Tak. Silne uderzenie może doprowadzić do uszkodzenia konstrukcji opony w kilku miejscach jednocześnie.

Czy wybrzuszenie na boku opony można naprawić?

Nie. Wybrzuszenie oznacza uszkodzenie elementów nośnych opony i kwalifikuje ją do wymiany.

Czy uszkodzenie po wpadnięciu w dziurę podlega reklamacji?

W większości przypadków uszkodzenia powstałe wskutek uderzenia są traktowane jako uszkodzenia eksploatacyjne, a nie wada produktu.

Czy można jeździć z niewielkim wybrzuszeniem?

Nie. Nawet niewielkie wybrzuszenie świadczy o uszkodzeniu konstrukcji i może prowadzić do poważnej awarii.

Podsumowanie

Dwa uszkodzenia boku opony po wpadnięciu w dziurę nie są zjawiskiem wyjątkowym. Podczas silnego uderzenia obręcz oraz przeszkoda drogowa mogą oddziaływać na konstrukcję opony w kilku punktach jednocześnie, powodując uszkodzenie kordów i powstawanie wybrzuszeń.

Jeżeli po najechaniu na dziurę zauważysz jakąkolwiek deformację boku opony, nie należy jej lekceważyć. Tego typu uszkodzenie oznacza osłabienie konstrukcji i może prowadzić do nagłej utraty ciśnienia podczas jazdy.