Technologie oponowe rozwijają się szybciej, niż wielu kierowców się spodziewa. Producenci pracują nad oponami bezpowietrznymi, oponami z czujnikami, rozwiązaniami chroniącymi przed skutkami przebicia i mieszankami z surowców odnawialnych. Część tych pomysłów jest już w sprzedaży, natomiast inne wciąż przechodzą testy. Dlatego sprawdzamy, co naprawdę dzieje się na rynku.

Opona to jedyny element auta, który styka się z drogą, więc odpowiada za przyczepność, hamowanie i komfort. Tradycyjna opona pneumatyczna ma jednak słabe punkty: może zostać przebita, traci ciśnienie i z czasem się zużywa. Rozwój technologii oponowych ma ograniczyć te wady i zmniejszyć wpływ opon na środowisko.

Opony bezpowietrzne – najgłośniejsza z nowych technologii oponowych

Opony bezpowietrzne działają bez sprężonego powietrza, więc nie grozi im przebicie ani utrata ciśnienia. Ciężar auta przenoszą zatem elastyczne szprychy między piastą a bieżnikiem, a nie powietrze zamknięte w oponie. Najbardziej znanym przykładem jest Michelin Uptis, w którym szprychy wykonano z włókna szklanego wzmocnionego żywicą.

Michelin zaprezentował Uptis w 2019 r. we współpracy z General Motors. Następnie w 2023 r. firma rozpoczęła w Singapurze pilotaż z udziałem furgonetek DHL Express. Opony bezpowietrzne do aut osobowych nie są jednak jeszcze powszechnie dostępne w sprzedaży detalicznej.

• Brak przebić: uszkodzenie gwoździem nie unieruchamia auta, co jest ważne zwłaszcza dla flot dostawczych.
• Brak kontroli ciśnienia: opona nie wymaga pompowania, więc odpada typowa czynność obsługowa.
• Mniej przedwcześnie złomowanych opon: wiele opon trafia do utylizacji z powodu przebić i jazdy na zbyt niskim ciśnieniu. Opona bezpowietrzna eliminuje natomiast oba problemy.
• Wyzwania: producenci wciąż dopracowują komfort jazdy, hałas, odprowadzanie ciepła i koszty produkcji.

Kontrola ciśnienia: TPMS i systemy regulacji

Prawidłowe ciśnienie to podstawa bezpieczeństwa i niskiego zużycia paliwa. Dlatego od 1 listopada 2014 r. każdy nowy samochód osobowy rejestrowany w Unii Europejskiej musi mieć system monitorowania ciśnienia w oponach (TPMS). System bezpośredni korzysta z czujników w kołach, podczas gdy pośredni wykrywa spadek ciśnienia na podstawie prędkości obrotowej kół.

Krok dalej idą centralne systemy regulacji ciśnienia. Pozwalają one zmieniać ciśnienie w czasie jazdy, na przykład obniżyć je na miękkim gruncie i podnieść na asfalcie. Takie rozwiązania stosuje się głównie w pojazdach wojskowych, ciągnikach rolniczych i ciężarówkach terenowych.

• Lepsza przyczepność: niższe ciśnienie na miękkim podłożu zwiększa powierzchnię styku opony z gruntem.
• Niższe zużycie paliwa: prawidłowo napompowana opona ma mniejszy opór toczenia.
• Dłuższa żywotność: opona z właściwym ciśnieniem zużywa się równomiernie i rzadziej ulega uszkodzeniom.

Technologie oponowe a ekologiczne materiały

Opony w pełni biodegradowalne nie są dziś dostępne na rynku. Producenci rozwijają za to mieszanki z coraz większym udziałem surowców odnawialnych i materiałów z recyklingu. Przykładem jest Continental UltraContact NXT, wprowadzony w 2023 r. Według producenta zawiera, zależnie od rozmiaru, do 65 proc. materiałów odnawialnych, pochodzących z recyklingu lub certyfikowanych w systemie bilansu masy ISCC PLUS.

Wśród takich surowców są kauczuk naturalny, żywice z odpadów przemysłu papierniczego, krzemionka z popiołu łusek ryżowych i poliester z przetworzonych butelek PET. Co więcej, producenci zapowiadają, że ich udział będzie rósł w kolejnych latach. Wyzwaniem pozostaje jednak utrzymanie tych samych osiągów, co w oponach z surowców tradycyjnych.

Inne technologie oponowe dostępne już dziś

Oprócz projektów przyszłości na rynku są rozwiązania, które można kupić od razu. Oto najważniejsze z nich:

• Opony samouszczelniające: warstwa specjalnej masy wewnątrz opony uszczelnia niewielkie przebicia bieżnika, np. od gwoździa. Takie rozwiązania oferują m.in. Continental (ContiSeal) i Michelin (Selfseal).
• Opony run-flat: wzmocnione ściany boczne pozwalają dojechać do serwisu po utracie ciśnienia, zwykle do 80 km z prędkością do 80 km/h.
• Wkładki wyciszające: pianka przyklejona wewnątrz opony ogranicza hałas w kabinie. To popularne rozwiązanie w autach elektrycznych, gdzie nie zagłusza go silnik spalinowy.
• Opony z czujnikami: czujnik wewnątrz opony może przekazywać do systemów auta dane o ciśnieniu, temperaturze i obciążeniu. Przykładem jest Pirelli Cyber Tyre, montowany fabrycznie w wybranych modelach aut.

Dokąd zmierzają technologie oponowe?

Technologie oponowe idą w trzech kierunkach: bezpieczeństwa, efektywności i ekologii. Przede wszystkim rosnąca popularność aut elektrycznych wymusza opony o niskim oporze toczenia, dużej nośności i cichej pracy. Coraz większą rolę odgrywają też materiały z recyklingu i dane zbierane przez czujniki. Część nowości, jak opony bezpowietrzne, jest jeszcze w fazie testów, ale wiele rozwiązań już dziś trafia do zwykłych kierowców.

Co to oznacza przy zakupie opon dziś? Nowe technologie oponowe warto oceniać przez pryzmat własnych potrzeb, a nie samej nowości. Kierowca, który często jeździ nocą w trasy, doceni opony samouszczelniające lub run-flat. Z kolei właściciel auta elektrycznego zwróci uwagę na niski opór toczenia i wkładki wyciszające. Przy każdym wyborze warto też porównać parametry na etykiecie UE, która pokazuje opór toczenia, hamowanie na mokrym i hałas.

Przeczytaj też

• Historia opon samochodowych: Jak się zaczęło i dokąd zmierzamy?
• Hankook iON GT i iON GT SUV – nowa era opon dla pojazdów elektrycznych
• Recykling opon: Dlaczego to ważny krok w dbaniu o środowisko?

Sprawdź w sklepie opony-pro.pl: Wyszukiwarka opon po rozmiarze i sezonie